Қыркүйек айы еліміз үшін өзгеріске толы. Әсіресе білім саласының мамандары мен кәсіпкерлер үшін жаңалық көп. ELORDAMEDIA тілшісі алдағы айға шолу жасады:

Оқушылар мектепке оралады

1 қыркүйек – Білім күні. Биыл еліміздегі 8 мыңнан астам мектепте 4,1 млн оқушы оқиды. Оның ішінде 341 мың бала – 1-сыныпқа, 232 мың оқушы – 11-сыныпқа барады. Оқу 2 қыркүйекте басталады, ал салтанатты қоңырау рәсімінің уақыты әр мектепте бөлек белгіленеді.

Президент Жолдауы

Қасым-Жомарт Тоқаевтың Қазақстан халқына дәстүрлі Жолдауы 8 қыркүйекте Парламенттің бірлескен отырысында жарияланады.

Мектепте енді тез дайындалатын тағам түрі сатылмайды

2025 жылғы 1 қыркүйектен жаңа Тамақтану стандарты күшіне енді. Енді мектеп асханаларында фастфуд, шоколад батончиктері мен тәтті газды сусындар сатылмайды. Қант пен тұздың мөлшері айтарлықтай азайып, көкөніс, жеміс-жидек пен сүт өнімдері көбейеді. Бастауыш сынып оқушылары бұрынғыдай тегін ыстық тамақпен қамтылады.

Мобильді аударымдар бақылауда болмақ

Енді үш ай ішінде 1 млн теңгеден көп ақша аударатындар салық органдарының тексерісіне ілігуі мүмкін. Бұл талап жаңа Салық кодексіндегі өзгерістерге сәйкес енгізілді. Жақын туыстар арасындағы аударымдарға бұл ереженің қатысы жоқ.

Шәкіртақы өседі

1 қыркүйектен бастап студенттердің шәкіртақысы артты:

  • бакалавриат – 52 372 теңге  (2024 ж. – 47 135 тг);

  • магистратура – 117 098 теңге (2024 ж. – 107 061 тг);

  • докторантура – 262 500 теңге (2024 ж. – 240 000 тг).
  • Болашақ педагогтердің шәкіртақысы 84 мың теңгені құрайды.

 

Зейнетақы автоматты түрде тағайындалады

Жаңа ережеге сәйкес, зейнет жасына жеткен азаматтарға төлемдер өтінішсіз-ақ автоматты түрде беріледі. Сондай-ақ, кейбір кірістерден зейнетақы жарналары алынбайды. Қайтыс болған адамның есепшотындағы ең төменгі зейнетақыдан аз сома толықтай отбасы мүшелеріне аударылады.

Колледжде тегін білім алу

9-сыныпты тәмамдаған түлектер сұранысқа ие жұмысшы мамандық бойынша колледждерде ақысыз білім ала алады. Қазір елімізде 772 колледж бар, алдағы уақытта кәсіпорындардың қолдауымен бұл жүйе кеңейтілмек.

Жеке кәсіпкерлікті (ИП) тіркеу тәртібі өзгереді

15 қыркүйектен бастап тұрақты түрде жалдамалы жұмыс күшін пайдаланатын немесе табысы белгіленген шектен асатын тұлғалар міндетті түрде “ИП” ретінде тіркелуге тиіс. Шекті табыс мөлшері енді ЕТЖ емес, АЕК-пен есептеледі.

Егін жинау науқаны

Қазгидромет мәліметіне қарағанда, қыркүйекте ауа райы қолайлы болмақ. Дегенмен, солтүстікте айдың алғашқы жартысында жауын-шашын кедергі келтіруі мүмкін.

“ДосболLIKE” бағдарламасы

1 қыркүйектен бастап барлық мектеп пен колледжде буллингті болдырмау үшін “ДосболLIKE” жобасы енгізілді. Жыл соңына дейін 8 мыңнан астам педагог пен психолог арнайы дайындықтан өтеді.

“Адал азамат” бағдарламасы

Жаңа оқу жылында барлық мектепте ұлттық құндылыққа негізделген “Адал азамат” тәрбие бағдарламасы жүзеге асады. Ол еңбекқор, елжанды, әділ ұрпақ тәрбиелеуді көздейді.

Қауіпсіздік сабақтары

Балабақшадан бастап колледжге дейін барлық білім беру ұйымдарында қауіпсіздікке арналған сабақтар қайта өткізіледі. Олар әр жас ерекшелігіне сай бейімделген және жылына үш рет қайталанады.

Шетелдік жұмыс күшін тарту тәртібі

Енді жұмыс берушілер алдымен қазақстандық маманды іздеуге тиіс. Егер 15 күн ішінде тиісті маман табылмаса, шетелдік қызметкерге рұқсат электронды түрде беріледі.

Жаңа әкімшілік жаза

1 қыркүйектен бастап ұсақ бұзақылық, қоқыс тастау, қоғамдық орында ішімдік ішу секілді құқықбұзушылықтар үшін айыппұлмен қатар міндетті қоғамдық жұмыстар да енгізілді. Бұл шара қоғамдық тәртіпті күшейтуге бағытталған.

Материалды дайындаған: Мөлдір Түктібай